Świadomość zagrożeń dotyczących nadciśnienia w Polsce: stan obecny i sposób poprawy
Bibliographic record
Abstract
Jeśli w przypadku uczestnikow badania WOBASZ zastosowac kryteria oceny przyjete w Panstwowych Egzaminach Specjalizacyjnych, to nie zaliczyli oni testu z wiedzy o nadciśnieniu tetniczym. Praca Piwonskiej i wsp. [1] wykazala, ze mniej niz 60% ankietowanych znalo wlaściwe odpowiedzi, a w odniesieniu do niektorych pytan, jak zagrozenia związane z nadciśnieniem, odsetek „prawidlowo zdających” byl o polowe mniejszy. Niestety, te niepokojące dane znajdują potwierdzenie takze w innych badaniach. W projekcie NATPOL obserwuje sie podobny odsetek osob wykazujących podstawową wiedze na temat nadciśnienia tetniczego. We wspolpracy z portalem MedOnet.pl przeprowadzono ankiete „Narodowy Test Zdrowia Polakow”, ktora m.in. oceniala znajomośc wartości wlasnego ciśnienia tetniczego (dostepny na stronie: http:// //www.medonet.pl/zdrowie-na-co-dzien,akcja-okresowa,887321,1,1,Narodowy-Test-Zdrowia-Polakow,index.html). Podsumowanie danych po wypelnieniu ankiety przez 120 530 internautow daje zblizony obraz: 37% z nich nie zna wartości wlasnego ciśnienia tetniczego. Nieco wiekszą wiedze wykazywaly kobiety i osoby wyksztalcone, a czynnikiem szczegolnie związanym ze znajomością ciśnienia tetniczego byl wiek. Nie stwierdziliśmy roznicy w zalezności od miejsca zamieszkania, podobnie wystepowanie choroby ukladu sercowo-naczyniowego w rodzinie w niewielkim stopniu wplywalo na odsetek osob znających wartośc swojego ciśnienia. Jeszcze gorsze wyniki dotyczyly znajomości stezenia cholesterolu (20% badanych) czy glukozy (26% uczestnikow testu). Rowniez w odniesieniu do powyzszych czynnikow ryzyka wystepowala zaleznośc miedzy wiedzą a plcią, wyksztalceniem i miejscem zamieszkania. Obecnośc choroby ukladu sercowo-naczyniowego w rodzinie zwiekszala odsetek osob znających wlasne stezenie cholesterolu z 19% (wywiad negatywny) do 25% (dodatni wywiad rodzinny). Oczywiście badana grupa nie byla losową probą ze spoleczenstwa, mozna nawet przypuszczac, ze zawierala nadreprezentacje wyksztalconych mieszkancow duzych miast, ktorzy cześciej korzystają z internetu. W Narodowym Teście Zdrowia Polakow bralo udzial 61% kobiet, wyzsze wyksztalcenie deklarowalo 49% uczestnikow, 43% ankietowanych mieszkalo w miastach liczących powyzej 100 000 osob. Średni wiek uczestnika wynosil 41 lat. Wszystkie dostepne dane są zatem zgodne: wiedza na temat podstawowych zagrozen dla zdrowia jest niedostateczna, co potwierdzają takze wyniki badania Piwonskiej i wsp. [1]. Co szczegolnie niepokoi, to brak widocznych korzystnych tendencji w trakcie ostatnich kilkunastu lat. Wcześniejsze edycje badania NATPOL dokumentują znajomośc wartości ciśnienia tetniczego u 71% badanych w 1994 r. i 65,5% w 1997 r. [2]. Tymczasem w ostatnich latach ma miejsce wiele dzialan, ktore wykorzystują wszystkie dostepne media jako nośniki informacji. Promocja zdrowia i aktywności edukacyjne znajdują sie takze w programach szkolnych oraz projektach organizowanych i finansowanych przez panstwo (POLKARD) czy przemysl farmaceutyczny. W ostatnich latach zwiekszyla sie liczba chorych z nadciśnieniem leczonych skutecznie — z 12% w 2002 r. do 26% w 2011 r. (dane z badania NATPOL). Ale takze wyniki tych samych badan (NATPOL 2011) wskazują, ze 32% doroslych w Polsce nie ma postawionej diagnozy nadciśnienia, a 9% mimo wiedzy o chorobie nie podejmuje leczenia (Konferencja prasowa, 19 września 2011). Autorzy pracy opisują stan rzeczy i jako rozwiązanie proponują opracowanie programow edukacyjnych skierowanych do mezczyzn i osob niewyksztalconych. W ich tworzeniu i wdrazaniu najlepiej skorzystac z gotowych, sprawdzonych wzorow. Nalezy do nich realizowany od 1999 r. w Kanadzie Narodowy Program Nadciśnieniowy (CHEP, Canadian Hypertension Education Program), ktory obejmuje liczne aktywności edukacyjne kierowane do pracownikow opieki zdrowotnej, ale takze do edukatorow i samych pacjentow. W chwili jego rozpoczecia tylko 13% chorych bylo skutecznie leczonych, a jedynie 45% badanych znalo swoje ciśnienie tetnicze, a nie wiecej niz 25% potrafilo wymienic powiklania nadciśnienia tetniczego. Po kilku latach funkcjonowania programu odsetek nieświadomych zmalal do 16,7%, a liczba chorych skutecznie leczonych zwiekszyla sie do 65,7%, czemu towarzyszy stala redukcja liczby powiklan sercowo-naczyniowych. Od 1999 r. liczba zgonow wywolanych udarem maleje o 3%, zawalem — 2,1%, a niewydolnością serca — 4,3% na rok trwania programu [3]. Dzialania edukacyjne i uświadamiające kierowane do pacjentow nie są prowadzone „akcyjnie”, ale stanowią nieodlączną i stalą cześc CHEP — realizują je lekarze, pielegniarki i edukatorzy oplacani z zaplanowanego budzetu. I to jest koncowy wniosek, jaki powinni zamieścic Autorzy w swojej pracy.
Fetched live from OpenAlex and de-inverted. Abstracts are not stored in this database: the inverted indexes are 8.6 GB of the frame’s 9.3 GB of text, and the host has 13 GB free.
How this classification was reachedexpand
Full frame machine prediction
Teacher imitationNot calibrated prevalence, not ground truth. Human validation pending. The Gemma side is a direct model label for every work in the frame, read from the title-only record. The Codex side is a classifier learned from the 10,348 direct Codex labels and calibrated to design-weighted sample rates; fields without enough sample support carry no Codex call. Candidate is the union of the two sides; consensus is their intersection. These outputs are machine_predicted_unvalidated and are not human labels.
Distilled classifier scores by category (both heads)
| Category | Codex | Gemma |
|---|---|---|
| Metaresearch | 0.002 | 0.008 |
| Meta-epidemiology (narrow) | 0.000 | 0.000 |
| Meta-epidemiology (broad) | 0.001 | 0.000 |
| Bibliometrics | 0.002 | 0.002 |
| Science and technology studies | 0.004 | 0.004 |
| Scholarly communication | 0.010 | 0.005 |
| Open science | 0.001 | 0.007 |
| Research integrity | 0.002 | 0.003 |
| Insufficient payload (model declined to judge) | 0.027 | 0.004 |
Machine scores (provisional)
The two teacher heads of the student model, read on this work. A score orders the frame for review; it never asserts a category, and the validation status ships verbatim with every row.
Baseline scores from an immature model (maturity gate not passed, 7 training rounds). Scores rank; they never assert a category.
score_only:v0-immature-baseline · verbatim from the scoring run: score_only means the number may rank works, and no category label ships from itClassification
machine, unvalidatedMachine predicted; a candidate call from one source (direct Gemma or distilled Codex), not a consensus.
How this classification was reached, model by model and score by score, is at the end of the page under "How this classification was reached".