Donatanın sorumluluğunun sınırlandırılması
Bibliographic record
Abstract
Tezin konusu, donatanın (gemi malikinin) deniz hukukundan kaynaklanan borçlarından doğan sorumluluğunun sınırlarının tesbiti ve bu açıdan Türk Ticaret Kanunu hükümlerinin incelenip, yorumlanıp değerlendirilmesidir. Donatan, denizde kazanç elde etmek maksdıyla, gemisini sefere çıkarır ise , bu sefer esnasında, sefer öncesinde ve sefer sonrasında üçüncü kişilere, yükle ilgililere ve en nihayet çevreye karşı vermiş olduğu zararlardan çeşitli sebeplerle sorumlu tutulabilir. Türk Hukuk Düzeni'nde ilke, sınırsız sorumluluk olduğu üzere, donatan da her borçlu gibi kural olarak borçlarından sınırsız sorumludur. Öte yandan donatan, hukuk düzeninin tanıdığı bir istisnadan yararlanarak, gemisinin vermiş olduğu zararlardan, belirli şartlar altında sınırlı sorumlu olabilmektedir. Donatana tanınmış olan sınırlı sorumluluk hakkı kesinlikle bir istisna teşkil etmektedir, zira kusurlu hareketi ile bir başkasına zarar veren ya da fiillerinden sorumlu olduğu kişiler tarafından bir başkası zarara uğratılan kişi, zarara uğrayanın, zarar öncesindeki durumuna dönebilmesini temin için gerekli miktarda tazminat ödemekle yükümlüdür. Halbuki donatana sorumluluğunu sınırlandırabilme imkanı tanıyan bu istisna sebebiyle, zarar gören için yeterli tazminatın ne olduğu hesaplanmayacak, sorumluluk sınırı kadar kısım donatan tarafından tazmin edilecektir. Tezde, bugüne değin deniz hukukunun özelliklerinden dolayı donatanlara sağlanan sorumluluğu sınırlandırma imkanı, bu imkanın neden tanındığı, ne kapsamda ve hangi yolla tanındığı incelenmektedir. Ulusal düzenlemelerin yanısıra milletlerarası sözleşmeler de, gemilerin işletimi neticesinde zarar görmüş olan üçüncü kişilerle donatanlar arasında dengenin adaletli bir şekilde temini için sorumluluğa ilişkin belirli kural ve ilkeler, bu arada sorumluluk sınırlamaları getirmişlerdir. Deniz ticaret filolarını genişletmek isteyen ülkeler, sözleşmeler ile getirilen sınırlamalardan yararlanabilmek için, her geçen gün bu anlaşmalara katılmakta daha istekli olmaktadırlar. Nitekim Türkiye Cumhuriyeti de, denizcilikle ilgili önemli milletlerarası sözleşmelerin bazılarını kabul etmiştir. Halihazırda sorumluluğun sınırlandırılması aleyhinde olsalar bile hiçbir devlet, gemi malikinin sorumluluğunu ilk terkeden olmak ve böylelikle kendi gemi maliklerinin milletlerarası arenada rekabet etme açısından dezavantajlı duruma düşmesine sebebiyet vermek veya milletlerarası toplantılarda eleştiri odağı olmak istemeyecektir. Tezin konu aldığı problemleri ana çizgileri ile tanıtıp, sınırlarını tespit ettikten sonra, planının açıklanmasında yarar bulunmaktadır: Çalışmanın konusu, daha iyi anlaşılabilmesini temin için, milletlerarası sözleşmelerde donatanın sorumluluğunun sınırlandırılması, diğer bazı ülke hukuklarında donatanın sorumluluğunun sınırlandırılması ve Türk Hukuku'nda donatanın sorumluluğunun sınırlandırılması olmak üzere üç ayrı bölümde incelenmiştir. Giriş bölümünde, müessesenin doğuşu, gelişimi, kanunen düzenlenmesi, unsurları, sağladığı haklar, bu haklara çeşitli çevrelerin bakış açıları ele alınmaktadır Tezde, Türk Ticaret Kanunu'nun 946 ve devamı maddeleri ele alınmış ve tezin konusuna yardımcı oldukları miktar ve kapsamda diğer mevzuat hükümleri de izah edilmişlerdir. Deniz hukuku her geçen gün daha enternasyonel bir hukuk haline geldiğinden, iç hukuk izah edilirken bile, milletlerarası sözleşmeler açısından önemli noktalar belirtilmiş, bu sebeple mukayeseli bir metod kullanılarak çeşitli ülkelerin hukuklarındaki düzenleme farklılıkları gösterilmiştir. Mehaz kanun olan Alman düzenlemeleri, Kanada, İngiliz, Amerika Birleşik Devletleri, Fransa, Finlandiya Hukukları ele alınmıştır. Daha çok milletlerarası sözleşmelerde yer alan hükümler arasında karşılaştırmalar yapılmış, Türk Ticaret Kanununun eksikliklerine temas edilmiştir. Sonuç bölümünde ise, tezin konusu ile ilgili yapılan saptamalar ışığında, tezin konusunu oluşturan sorumluluğun sınırlandırılması düşüncesinin ve mevcut düzenlemelerin bize düşündürdükleri ve önerilerimiz yer almıştır.
Fetched live from OpenAlex and de-inverted. Abstracts are not stored in this database: the inverted indexes are 8.6 GB of the frame’s 9.3 GB of text, and the host has 13 GB free.
How this classification was reachedexpand
Full frame machine prediction
Teacher imitationNot calibrated prevalence, not ground truth. Human validation pending. The Gemma side is a direct model label for every work in the frame, read from the title-only record. The Codex side is a classifier learned from the 10,348 direct Codex labels and calibrated to design-weighted sample rates; fields without enough sample support carry no Codex call. Candidate is the union of the two sides; consensus is their intersection. These outputs are machine_predicted_unvalidated and are not human labels.
Distilled classifier scores by category (both heads)
| Category | Codex | Gemma |
|---|---|---|
| Metaresearch | 0.001 | 0.002 |
| Meta-epidemiology (narrow) | 0.001 | 0.001 |
| Meta-epidemiology (broad) | 0.001 | 0.001 |
| Bibliometrics | 0.001 | 0.001 |
| Science and technology studies | 0.003 | 0.002 |
| Scholarly communication | 0.004 | 0.003 |
| Open science | 0.001 | 0.002 |
| Research integrity | 0.002 | 0.002 |
| Insufficient payload (model declined to judge) | 0.032 | 0.011 |
Machine scores (provisional)
The two teacher heads of the student model, read on this work. A score orders the frame for review; it never asserts a category, and the validation status ships verbatim with every row.
Baseline scores from an immature model (maturity gate not passed, 7 training rounds). Scores rank; they never assert a category.
score_only:v0-immature-baseline · verbatim from the scoring run: score_only means the number may rank works, and no category label ships from itClassification
machine, unvalidatedMachine predicted; a candidate call from one source (direct Gemma or distilled Codex), not a consensus.
How this classification was reached, model by model and score by score, is at the end of the page under "How this classification was reached".