Bibliographic record
Abstract
Ferîdüddîn Attâr’ın Tezkiretü’l-evliyâ adlı eseri İslam dünyasına mensup yetmiş iki meşhur velinin menkabelerini sade ve samimi bir biçimde sunmaktadır. Biyografik anlatımları ve tasavvufî kavramları aklî yorumlardan ziyade saf duygu ve coşku üzerinden ele almaktadır. Bu özellikleriyle İslam dünyasında büyük ilgi görmüş, aralarında Türkçenin de olduğu farklı dillere tercüme edilmiştir. Türkçeye çeviriler arasında en eski tarihli tercümenin XIII. yüzyıla ait olduğu tahmin edilmektedir. Anadolu sahasında Aydınoğlu Mehmed Bey, Sultan II. Murad, Umur Bey ve Candaroğlu İsfendiyar’a sunulanlar dikkat çekerken, anonim nitelikli çeviriler ve Doğu Türkçesiyle yapılan tercümeler de literatürde yer bulmuştur. Bu zengin çeviri geleneğinin ürettiği ancak kaynakların bildirmediği veya henüz tespit edilmemiş tercümeler de olabilir. Bunlardan biri olan Göynüklü Emir Hüseyin Enîsî’nin Terceme-i Tezkiretü’l-evliyâ adlı eseri literatürde daha önce zikredilmemiş özgün bir örnek özelliği taşımaktadır. Ünik nüshası McGill Üniversitesi İslâmî Çalışmalar Enstitüsü Kütüphanesi’nde bulunan eser, Batı Türkçesiyle kaleme alınmış olup yetmiş velinin biyografisini içermektedir. Müellif, eseri Göynük’teki bir müezzinin talebi üzerine hazırlamış; anlaşılması güç, sanatlı bölümleri ve bazı detaylı açıklamaları metin dışı bırakmıştır. 16. yüzyıla ait eserin dil ve anlatımı klasik Osmanlı nesrinden farklı olarak Türkçe kelimelere ağırlık veren, seciden uzak, açık ve anlaşılır bir yapıdadır. Bu yönleriyle Terceme-i Tezkiretü’l-evliyâ hem tasavvufî biyografi geleneği hem de Türk dil tarihi açısından kıymetli bir kaynak hüviyetindedir. Bu makalede Göynüklü Hüseyin Enîsî’nin Terceme-i Tezkiretü’l-evliyâ adlı eseri tanıtılmış, örneklem oluşturması gayesiyle Terceme-i Tezkiretü’l-evliyâ’nın mukaddimesi ve ilk biyografisinin çeviri yazılı metni paylaşılmıştır.
Fetched live from OpenAlex and de-inverted. Abstracts are not stored in this database: the inverted indexes are 8.6 GB of the frame’s 9.3 GB of text, and the host has 13 GB free.
How this classification was reachedexpand
Full frame machine prediction
Teacher imitationNot calibrated prevalence, not ground truth. Human validation pending. The Gemma side is a direct model label for every work in the frame, read from the title-only record. The Codex side is a classifier learned from the 10,348 direct Codex labels and calibrated to design-weighted sample rates; fields without enough sample support carry no Codex call. Candidate is the union of the two sides; consensus is their intersection. These outputs are machine_predicted_unvalidated and are not human labels.
Distilled classifier scores by category (both heads)
| Category | Codex | Gemma |
|---|---|---|
| Metaresearch | 0.001 | 0.001 |
| Meta-epidemiology (narrow) | 0.001 | 0.000 |
| Meta-epidemiology (broad) | 0.001 | 0.001 |
| Bibliometrics | 0.001 | 0.001 |
| Science and technology studies | 0.002 | 0.001 |
| Scholarly communication | 0.003 | 0.001 |
| Open science | 0.001 | 0.002 |
| Research integrity | 0.002 | 0.002 |
| Insufficient payload (model declined to judge) | 0.038 | 0.010 |
Machine scores (provisional)
The two teacher heads of the student model, read on this work. A score orders the frame for review; it never asserts a category, and the validation status ships verbatim with every row.
Baseline scores from an immature model (maturity gate not passed, 7 training rounds). Scores rank; they never assert a category.
score_only:v0-immature-baseline · verbatim from the scoring run: score_only means the number may rank works, and no category label ships from itClassification
machine, unvalidatedMachine predicted; a candidate call from one source (direct Gemma or distilled Codex), not a consensus.
How this classification was reached, model by model and score by score, is at the end of the page under "How this classification was reached".