Süleymân el-Mehrî’nin el-’Umde el-Mehriyye fî Dabt el-’Ulum el-Bahriyye Adlı Eseri : Çeviri ve Yorum
Bibliographic record
Abstract
Bu tez, çağının mümtaz kılavuz kaptanlarından biri olan Arap yarımadası \nMahâre kökenli Süleymân el-Mehrî tarafından kaleme alınmış el-’Umde el-Mehrîyye \nfî Ḍabṭı’l-‘Ulûmi’l-Baḥriyye adlı on altıncı yüzyılın en kıymetli Hint Okyanusu \nseyrüsefer rehberini incelemektedir. Bu çalışma; büyük bir iştiyakla Gabriel \nFerrand’ın (ö.1935) XV ve XVI’ıncı Asırlarda Arap ve Portekiz Seyrüsefer ve \nGüzergâh Kılavuzu (Instructions Nautiques et Routiers Arabes et Portugais de XVe et \nXVIe) adlı yarım kalan çalışmasını sürdürmeyi amaçlamaktadır. Ferrand’ın başlangıçta \naltı ciltlik bir bilimsel çalışma olarak planlanmış bu eseri ömrü vefa etmediği için \ntamamlanamamıştır. Bu bakımdan, bütün halinde esas olarak Ahmed ibn Mâcid ve \nSüleymân el-Mehrî’nin kullandığı seyrüsefer aygıtları ve yönergelerini kapsayan altı \ncildin sadece üç cildi tamamlanıp basılabilmiştir. Kalan üç cildin ise esas olarak el- \nMehrî’nin ʼİlmü’l-Baḥr adlı eserinde kaydettiği çalışmaları kapsaması \nplanlanmaktaydı. Bu minval üzere çalışmamızda yalnızca el-Mehrî’nin söz konusu \nkıymetli eserine yoğunlaşılmıştır. Buna bağlı olarak, el-’Umde ilk defa Arapça \naslından Türkçe ve İngilizce’ye bütünüyle tercüme edilmiş; daha kolay anlaşılıp \nistifade edilebilmesi için sadeleştirilmiş bir yorumla birlikte okuyucuya sunulmuştur. \nBu çalışmada ayrıca Süleymân el-Mehrî öncesi Hint Okyanusu’nun hem açık \ndeniz hem kıyı boylarında gerçekleştirilen seyrüsefer uygulamalarına ilişkin söz \nkonusu bölgenin yerlisi olan Çinliler, Persler, Hintliler, Malaylar ve Araplar nezdinde \nkısa bir genel bakışa yer verilmiştir. Çalışmamızda Süleymân el-Mehrî’nin diğer üç \nbüyük denizciyle, yani Ahmed ibn Mâcid (ö.1500), Seydî ‘Alî Çelebi (ö.1562) ve \nVasco de Gama’nın (ö.1524) yaşamları ve eserleriyle, bağlantısına da yer \nverilmektedir. Süleymân el-Mehrî’nin bu önemli ortaçağ seyrüsefer eserinin daha iyi \nanlaşılmasına katkı sağlamak üzere birincil kaynakların yanı sıra özenle seçilen ikincil \nkaynaklardan da yararlanılmıştır.
Fetched live from OpenAlex and de-inverted. Abstracts are not stored in this database: the inverted indexes are 8.6 GB of the frame’s 9.3 GB of text, and the host has 13 GB free.
How this classification was reachedexpand
Full frame distilled prediction
Teacher imitationNot calibrated prevalence, not ground truth. Human validation pending. Learned from the 10,348 direct Codex labels and 10,348 direct Gemma labels. Candidate is the union of thresholded teacher heads; consensus is their intersection. These outputs are machine_predicted_unvalidated and are not human labels or direct frontier model labels.
Codex and Gemma teacher scores by category
| Category | Codex | Gemma |
|---|---|---|
| Metaresearch | 0.001 | 0.000 |
| Meta-epidemiology (narrow) | 0.003 | 0.003 |
| Meta-epidemiology (broad) | 0.003 | 0.002 |
| Bibliometrics | 0.003 | 0.004 |
| Science and technology studies | 0.002 | 0.001 |
| Scholarly communication | 0.001 | 0.001 |
| Open science | 0.005 | 0.002 |
| Research integrity | 0.002 | 0.004 |
| Insufficient payload (model declined to judge) | 0.117 | 0.008 |
Machine scores (provisional)
The two teacher heads of the student model, read on this work. A score orders the frame for review; it never asserts a category, and the validation status ships verbatim with every row.
Baseline scores from an immature model (maturity gate not passed, 7 training rounds). Scores rank; they never assert a category.
score_only:v0-immature-baseline · verbatim from the scoring run: score_only means the number may rank works, and no category label ships from itClassification
machine, unvalidatedMachine predicted; both teacher heads agree on what is shown here.
How this classification was reached, model by model and score by score, is at the end of the page under "How this classification was reached".